Wat doe je met 200.000 kilo uien als je bij de verkoop per ui een cent erop toelegt? Met die vraag van zijn broer en Texelse boer Jo, maakte vriend Ron Flens een serie voor RTV Noord-Holland. Kijkers kwam met talloze suggesties als biovergassing, voedselbank, arme landen. Hoe goedbedoeld ook, die laatste suggestie helpt de arme boeren in ontwikkelingsland helaas “van de regen in de drup”. Dus ligt dit weekeinde in Amsterdam weer zo’n 35.000 kilo uien voor het grijpen op het Uienfeest van Mediamatic.
In een van Rons uitzendingen legt Madelon Meijer van Oxfam Novib uit hoe dumping werkt. Miljoenen boeren in ontwikkelingslanden verbouwen op kleine arealen voedsel voor hun eigen gezin en de lokale markt. Meijer: “Een boer en zijn gezin in de Andes zijn hele dagen bezig met die teelt, laden hun aardappelen en uien in zakken op ezels en zijn een paar dagen onderweg naar de dichtstbijzijnde markt. Daar wil hij zijn oogst verkopen en vindt ineens 200.000 kilo uien uit Nederland op de markt. Hij kan zijn handel niet kwijt en loopt zijn inkomsten mis. Hij raakt van de regen in de drup.”
Dumping bestaat al zo’n 50 jaar. Boterberg en melkplas (al ging het om melkpoeder) zijn woorden die nooit bedacht zouden zijn als er in de jaren zestig geen productieoverschotten binnen de Europese Gemeenschap waren geweest. Met exportbevorderende subsidies werden Europese zuivelboeren overeind gehouden ten koste van voedselmarkten in onder meer ontwikkelingslanden. In 2007 pas werden deze stopgezet. Maar drie jaar geleden, in januari 2009, ging de Europese Commissie onder druk van Franse en Duitse zuivelboeren weer overstag. Nederland stemde tegen en is al jaren voorstander van het afbouwen van landbouwsubsidies omdat die eerlijke wereldhandel verstoren.
De uien van boer Jo Flens blijven dus in Nederland. Daar was de regionale Voedselbank in Amsterdam erg verguld met de gift van 30.000 kilo uien, zo laat Ron Flens zien in zijn ‘uienserie’ op RTVNH. Biovergister Nico Karsten in Hoogwoud wilde zijn buren te vriend blijven en zag toch maar af van de vergisting van duizenden kilo’s uien vanwege de stank.
Ron vond bovendien twee koks van i Eat in Amsterdam-Noord die zich wel wilden uitleven met het “Texelse goud” en een creatief uienrijk menu samenstelden. Een sterk Texels gekleurd panel – zowel Texelse schapenkaas als Texels bier waren vertegenwoordigd – liet het zich goed smaken. Ook aan tafel zat Tinda van Smoorenburg van de IJ-keuken en betrokken bij de Over Datum Eetclub. Deze club, een initiatief van Mediamatic, ontwerpbureau voor nieuwe media-applicaties, begreep dat hier ingegrepen moest worden. Boer Jo Flens had de houdbaarheidsdatum op 31 maart ingeschat. Dit weekeinde was dan ook voor de Over Datum Eetclub het ideale moment voor het Uienfeest op het Oostenburgereiland in Amsterdam. Komt allen en ga niet zonder uien naar huis! Want ook de schuur van Jo Flens is nog lang niet leeg.
[Foto boven: Mediamatic/ Foto onder: RTV-NH]